De Geschiedenis van ‘s-Gravenzande: Van Middeleeuwse Haakwal tot Moderne Stad

In de loop der eeuwen heeft ‘s-Gravenzande een boeiende geschiedenis doorgemaakt, van haar ontstaan op een middeleeuwse haakwal tot haar transformatie tot een moderne stad. Laten we de belangrijkste mijlpalen in deze reis verkennen.

village 's-Gravenzande (1745) painting high
village ‘s-Gravenzande (1745) painting high by Rijksmuseum is licensed under CC-CC0 1.0

Middeleeuwse Oorsprong (12e eeuw)

In de 12e eeuw ontstond ‘s-Gravenzande op een haakwal, een duinenrij gelegen in de Maasmond. De stad ontwikkelde zich langzaam en ontving in 1246 stadsrechten van graaf Willem II. Hoewel er enkele vondsten uit de Romeinse tijd en Vroege Middeleeuwen zijn gedaan, zijn er weinig archeologische sporen van vóór 1200 gevonden.


Bloei als Bedevaartsoord (13e – 14e eeuw)

Gedurende de 13e en 14e eeuw groeide ‘s-Gravenzande uit tot een belangrijk bedevaartsoord. De stad was voorzien van een imposante kerk met een toren van ongeveer 90 meter hoog. Ondanks haar stadsrechten bleef ‘s-Gravenzande bescheiden en werd nooit ommuurd.


Brand en Wederopbouw (15e eeuw)

In 1418 werd een groot deel van de stad getroffen door een verwoestende brand. Ondanks deze tegenslag werd ‘s-Gravenzande opnieuw opgebouwd en bleef het een belangrijk centrum, zij het bescheiden in omvang.

Ingestorte toren van de kerk
Ingestorte toren van de kerk by Rijksmuseum is licensed under CC-CC0 1.0

Veranderingen na de Reformatie (16e – 17e eeuw)

Na de Reformatie verloor ‘s-Gravenzande haar religieuze en economische belang. Toch trok de stad welvarende stedelingen aan vanwege haar ligging aan zee en aangename klimaat. Buitenplaatsen, zoals Zuidwind, verrezen langs de kust.

Kaart van het Hoogheemraadschap van
Kaart van het Hoogheemraadschap van by Rijksmuseum is licensed under CC-CC0 1.0

Moderne Ontwikkelingen (18e eeuw – heden)

In de 18e eeuw en later onderging ‘s-Gravenzande verdere ontwikkelingen. De middeleeuwse kerk werd vervangen door de huidige Dorpskerk in 1815. Tijdens de Tweede Wereldoorlog maakte de stad deel uit van de Festung Hoek van Holland. Na de oorlog vonden moderniseringen plaats, met nieuwbouwwijken en de ontwikkeling van het winkelcentrum “Hart van ‘s-Gravenzande”.